ก่อนอื่นขอทำความเข้าใจก่อนว่า USB memory stick ก็คือ flash drive หรือ thumb drive หรือ handy drive นั้นเอง เพื่อให้เข้าใจง่ายต่อไปจะแทนด้วย flash drive ก็แล้วกันนะครับ

ในขั้นแรกเสียบ flash drive เข้าไปที่เครื่อง desktop หากไม่ผิดพลาด GNOME จะจัดการ mount flash drive ให้โดยอัตโนมัติ ซึ่งเราต้อง unmount โดยอาจจะใช้วิธี คลิกเมาส์ปุ่มขวาที่ flash drive ที่เราต้องการ แล้วเลือก Unmount Volume หรือจะใช้ command line ก็ได้

แนะนำการติดตั้ง Debian เป็นเดสก์ท็อปอย่างง่ายในโหมดกราฟฟิก โดยอ้างอิงจากการติดตั้งจากแผ่น 501-i386-netinst โดยในที่นี้จะเน้นการติดตั้งเป็นเดสก์ท็อปเท่านั้น

เนื่องจากแสดงการติดตั้งแบบกราฟฟิกโดยเลือกเป็นภาษาที่ใช้ติดตั้งเป็นภาษาไทยอยู่แล้ว จึงสามารถอ่านจากภาพได้ โดยไม่ต้องบรรยายทุกภาพ ตัวอย่างการติดตั้งนี้ พยายามใช้พื้นที่ขนาดเล็ก หากติดตั้งจริงโปรดกำหนดเองตามความเหมาะสมของผู้ใช้งาน

เริ่มการติดตั้ง โดยเลือกเมนู Graphical install

แนะนำการติดตั้ง Debian เป็นเดสก์ท็อปอย่างง่าย โดยอ้างอิงจากการติดตั้งจากแผ่น 501-i386-netinst โดยเน้นการติดตั้งเป็นเดสก์ท็อปเท่านั้น

เมื่อดาวน์โหลดซีดีมาเรียบร้อยแล้ว ก็เขียนซีดีมาบูต ก็จะปรากฏหน้าจอติดตั้งขึ้นมา โดยในที่นี้จะเลือกการติดตั้งแบบ text mode

จำนวนแพกเกจใน Debian มีมากมายมหาศาล เวลาที่ใช้ aptitude ติดตั้งโปรแกรม สิ่งที่ต้องการมากอย่างหนึ่งจึงเป็นเรื่องการสืบค้น โดยมากแล้วเรามักจะใช้ apt-cache ค้นหาแพกเกจที่มีคำค้นอยู่ในชื่อหรือคำบรรยายแพกเกจ แต่ความจริงแล้ว aptitude เองก็สามารถสืบค้นได้ไม่แพ้ apt-cache แถมยังค้นได้ละเอียดกว่าอีกด้วย

ถ้าอยู่ในหน้าจอ fullscreen ของ aptitude ก็สามารถเริ่มค้นได้โดยกดปุ่ม '/' ซึ่งจะปรากฎกล่องโต้ตอบขึ้นมาให้ป้อนคำค้น หรือถ้าจะค้นย้อนกลับก็ใช้ปุ่ม '\' แทน เมื่อพบรายการแรกแล้ว จะค้นต่อไปก็กดปุ่ม 'n'

ถ้าอยู่ที่บรรทัดคำสั่ง ก็สามารถสืบค้นได้ด้วยคำสั่ง

$ aptitude search query

โดยปกติ ถ้า query เป็นคำธรรมดา ก็จะเป็นการค้นหาแพกเกจที่มีคำที่ต้องการอยู่ในชื่อแพกเกจ (ไม่รวมคำบรรยายแพกเกจ) แต่ตรง query ที่ไม่ใช่คำธรรมดานี่แหละ คือความเก่งกาจของ aptitude

โครงการ Debian Live ได้ ประกาศ ออก Debian Live Lenny Beta 1 แล้วเมื่อสามวันก่อน โดยนี่เป็นครั้งแรกที่ Debian มี Live CD image เองอย่างเป็นทางการ หลังจากมีแต่เครื่องมือให้ build เองมาตลอด (คุณ wd เคยเขียนถึงในบทความ ทำแผ่นบูตฉุกเฉิน และยังมีเครื่องมืออื่นอีกที่กล่าวถึงใน Debian Wiki) หรืออาศัย derivative distro อย่าง Knoppix, kanotix, sidux และอื่น ๆ

Debian Live Lenny Beta 1 นี้ เป็น live CD ที่เป็น Debian 100% โดยไม่มีการปรับแต่งอะไรมาก และสามารถติดตั้งระบบลงในฮาร์ดดิสก์ได้เหมือน live CD ทั่วไป มี 4 แบบให้เลือก คือแบบมาตรฐาน (ไม่มีเดสก์ท็อป), GNOME, KDE และ XFCE

ทีม Debian Installer ได้ประกาศออก Debian Installer Lenny Beta 2 แล้วเมื่อวานนี้ โดยมีการเปลี่ยนแปลงจาก Beta 1 ที่สำคัญคือ

• ใช้ Linux kernel 2.6.24
• (i386 และ amd64) หน้าจอแรกมีเมนูให้เลือกวิธีติดตั้ง (โหมดข้อความ, โหมดกราฟิก, expert, rescue) แบบสะดวก จากเดิมที่ใช้ boot prompt + function key
• โปรแกรมติดตั้งแบบกราฟิกรองรับการสร้างพาร์ทิชันเข้ารหัสลับแล้ว
• การจัดหน้าให้เลือกภาษา ประเทศที่ตั้ง และโลแคลได้สะดวกขึ้น
• ใช้ serial mouse ในโปรแกรมติดตั้งแบบกราฟิกได้
• กำหนดตัวเลือกการเมานท์แบบ relatime ได้
• แก้ปัญหาเกี่ยวกับการติดตั้งจาก CD/DVD หลายแผ่น
• ในแผ่นที่เป็น KDE และ Xfce สามารถเลือกชุดโปรแกรมเพิ่มเติมโดยเฉพาะได้

เมื่อว่าให้น้องที่ทำงานติดตั้ง Debian อยู่พักหนึ่ง หล้งจากนั้นก็เปลี่ยน Debian mirror มาที่ Debianclub แต่ปรากฏว่า เจอปัญหานี้

W: GPG error: http://ftp.debianclub.org/debian etch Release: Unknown error executing gpgv

Googling ดูแล้วเค้าบอกว่าเป็นปัญหาของเวลาที่ตั้งไว้ ก็เลยทำตามแบนี้

# apt-get install ntpdate
# ntpdate pool.ntp.org

แต่พอ reboot ก็กลับมาเป็นอีก สุดท้าย เปิดกล่องเครื่องดู ปรากฏว่า แบตเตอรี่ของ CMOS หายไป

การติดตั้งซอฟต์แวร์ในเดเบียนทางอินเทอร์เน็ตโดย apt-get นั้นต้องใช้การดาวน์โหลดโดยใช้ ftp หรือ http ซึ่ง apt-get มีตัวดาวน์โหลดของมันเองคือ

/usr/lib/apt/methods/ftp

และ

/usr/lib/apt/methods/http

แต่มีข้อเสียคือมันบริโภคแบนวิดท์จนเกือบหมด ทำให้ทำอย่างอื่นแทบไม่ได้ เรามีวิธีแก้ไขได้หลายวิธี เช่น ทำ proxy ที่มีการจำกัดความเร็ว แล้วสั่งให้ apt-get ใช้ proxy ตัวนั้นทาง /etc/apt/apt.conf.d หรือกำหนดผ่านตัวแปรระบบชื่อ http_proxy และ ftp_proxy สำหรับวิธีที่ง่ายกว่านั้นคือ ใช้โปรแกรมที่ชื่อ trickle ครับ เริ่มด้วยติดตั้ง

$ sudo apt-get install trickle

การใช้งานก็ง่ายๆ เช่น

$ trickle -s -d 10 apt-get --download-only upgrade && apt-get upgrade

อธิบาย -d 10 คือจำกัดความเร็วที่ 10 KB/s

ถ้าไม่อยากสั่ง trickle ทุกครั้งก็อาจแก้ไขตัว ftp และ http ของ apt-get โดย

วันนี้วันที่ 22 ม.ค. 2551 หลังจากได้เครื่องโน้ตบุค Panasonic CF-W2 Let's note; Intel Centrino; Designed for WinXP; RAM:512MB; CPU:1GHz; HDD:40GB; CD/DVD Drive

ก็ตกลงติดตั้ง Debian Etch (4.0r1) เลยแล้วกัน โดยที่มีผู้ช่วยในการติดตั้งคือ http://www.howtoforge.com/the_perfect_desktop_debian_etch

โดยที่อยากให้มีโปรแกรมต่างๆ ดังนี้

GNOME desktop ภาษาไทย ผังแป้นพิมพ์แบบญี่ปุ่น

Graphics:

• The GIMP - free software replacement for Adobe Photoshop
• F-Spot - full-featured personal photo management application for the GNOME desktop
• Google Picasa - application for organizing and editing digital photos

Internet:

• Iceweasel (Debian's name for Firefox)
• Opera
• Flash Player 9
• gFTP - multithreaded FTP client
• Icedove (Debian's name for Thunderbird) - email and news client
• Evolution - combines e-mail, calendar, address book, and task list management functions
• aMule - P2P file sharing application
• Bittorrent client
• Azureus - Java Bittorrent client
• Gaim - multi-platform instant messaging client
• Skype
• Google Earth
• Xchat - IRC client

Office:

• OpenOffice Writer - replacement for Microsoft Word
• OpenOffice Calc - replacement for Microsoft Excel

ตามปกติ การติดตั้งและปรับรุ่นเดเบียนผ่านระบบ apt จะสะดวกสบาย ถ้ามีการเชื่อมต่อกับอินเทอร์เน็ต แต่ในบางสถานการณ์ คุณอาจจำเป็นต้องใช้ apt โดยไม่มีอินเทอร์เน็ต หรือมีแบนด์วิดท์ต่ำ ในกรณีเช่นนั้น คุณยังสามารถยืมใช้เครือข่ายอื่นในการดึงข้อมูลมาให้ระบบ apt ของคุณผ่านสื่อเก็บข้อมูลเช่น thumb drive ได้ โดยใช้แพกเกจ apt-zip

# apt-get install apt-zip

การใช้ apt-zip จะแบ่งเป็นสามขั้นตอน

1. การเตรียมดาวน์โหลด โดยใช้คำสั่ง apt-zip-list สร้างสคริปต์สำหรับดาวน์โหลดลงในสื่อเก็บข้อมูล
2. การดาวน์โหลด โดยนำสื่อเก็บข้อมูลไปเสียบกับเครื่องที่จะใช้ดึงข้อมูล แล้วเรียกสคริปต์ที่เตรียมไว้ (สามารถเป็นได้ทั้งลินุกซ์ ยูนิกซ์ และดอส)